Rugweeën zijn voor veel vrouwen de zwaarste onderdelen van de bevalling. Terwijl gewone weeën als golvende buikpijn aanvoelen die tussen de weeën weer wegebt, zit de pijn bij rugweeën voornamelijk of uitsluitend in de onderrug en blijft die ook tussen de weeën door aanwezig. Dat maakt rugweeën vaak intenser en uitputtender dan reguliere weeën. In dit artikel lees je hoe je rugweeën herkent, wat de oorzaak is, welke houdingen helpen en welke pijnverlichting het meest effectief is.
Wat zijn rugweeën en hoe herken je ze?
Rugweeën zijn weeën waarbij de pijn zich hoofdzakelijk in de onderrug manifesteert in plaats van of naast de buik. Bij gewone weeën voel je de contracties als een aanspanning en druk in de buik die in golven komt en gaat. Bij rugweeën is de pijn constant aanwezig in de onderrug en neemt die tijdens een wee sterk toe.
Een van de kenmerken van rugweeën is dat de pijn ook tussen de weeën door niet volledig verdwijnt. Dat maakt ze uitputtender dan gewone weeën, omdat je lichaam nooit volledig kan ontspannen. Wil je meer weten over hoe rugweeën precies aanvoelen en zich onderscheiden van gewone weeën? Lees dan de pagina hoe voelen rugweeën voor een uitgebreide uitleg.
Andere kenmerken van rugweeën zijn een zeurende, brandende of kloppende pijn laag in de rug, pijn die uitstraalt naar de billen of bovenbenen en soms een gevoel van enorme druk op het staartbeen. Sommige vrouwen beschrijven het als een gevoel alsof hun rug elk moment kan breken.
Wat veroorzaakt rugweeën?
De meest voorkomende oorzaak van rugweeën is de positie van de baby. Als de baby met het achterhoofd naar de rug van de moeder ligt, ook wel achterhoofdligging of occiput posterior positie genoemd, drukt het harde achterhoofd van de baby tijdens de weeën op het heiligbeen van de moeder. Dat veroorzaakt intense druk en pijn laag in de rug.
Niet alle rugweeën zijn het gevolg van een verkeerde babyhouding. Soms straalt de pijn van baarmoedercontracties simpelweg naar de rug uit, zeker als de baarmoeder goed aanspant. Dit kan ook voorkomen als de baby in een goede positie ligt.
Als de baby in achterhoofdligging ligt, is de kans aanwezig dat hij tijdens de bevalling zelf draait naar een betere positie. Bepaalde houdingen van de moeder kunnen dit draaien bevorderen. Daar komen we zo op terug.
Rugweeën verlichten: houdingen die helpen
Houding is bij rugweeën misschien wel de allerbelangrijkste factor. De juiste houding kan de pijn aanzienlijk verlichten en tegelijkertijd de baby helpen draaien naar een betere positie.
Op handen en knieën
Dit is de meest effectieve houding bij rugweeën. Op handen en knieën neemt de zwaartekracht de druk van het heiligbeen. Tegelijkertijd hangt de baby naar voren, weg van de wervelkolom van de moeder. Dit geeft directe verlichting van de pijn en geeft de baby ruimte om te draaien. Wieg zachtjes voor- en achterwaarts of in cirkels voor extra verlichting.
Gebogen voorover staan of leunen
Leunen over een bed, tafel of zwangerschapsbal met je gewicht naar voren verplaatst geeft vergelijkbare verlichting als op handen en knieën. Het is iets gemakkelijker vol te houden en werkt goed in combinatie met een massage op de onderrug.
Zijligging met kussen
Als je moet rusten, lig dan op je zij met een kussen tussen je knieën. Lig bij voorkeur op de linkerzijde. Vermijd de rugligging: dat verergert de druk van de baby op je heiligbeen en maakt de pijn erger.
Zwangerschapsbal
Op een zwangerschapsbal zitten en ronddraaien of wiegen helpt de baby draaien en verlicht de druk op de onderrug. Combineer dit met voorover leunen over de bal voor maximaal effect.
Rugweeën aanpakken met pijnverlichting: wat werkt het best?
Naast houding zijn er verschillende vormen van pijnverlichting die goed werken bij rugweeën. Sommige kun je zelf inzetten, andere heb je hulp bij nodig.
Geboortetens bij rugweeën
De geboortetens is bij rugweeën bijzonder effectief. De elektroden worden op de onderrug geplaatst, precies op de plek waar de pijn het hevigst is. De elektrische prikkels blokkeren de pijnsignalen op de plek van de pijn zelf, wat bij rugweeën een directer en sterker effect geeft dan bij buikweeën.
MaMMaTENS heeft speciaal aandacht besteed aan de effectiviteit van de geboortetens bij rugweeën. De elektroden zitten op de juiste locaties voor maximale pijnverlichting in de lage rug. Lees er meer over op de pagina geboortetens bij rugweeën en beenweeën.
Combineer de geboortetens met de houdingen hierboven voor het beste resultaat. Op handen en knieën mét geboortetens op de onderrug is voor veel vrouwen met rugweeën de meest effectieve combinatie.
Counterpressure door je partner
Counterpressure is het uitoefenen van stevige druk op het staartbeen of de onderrug met een vuist, handpalm of tennisbal. Dit werkt verrassend goed bij rugweeën. De tegendruktechniek neutraliseert de druk die de baby uitoefent en geeft directe verlichting. Je partner oefent de druk uit tijdens de wee en houdt die vast totdat de wee voorbij is.
Warmte op de onderrug
Een warmtekruik, een warm bad of een warme douche op de onderrug verlicht spierpijn en ontspant de spieren rondom het heiligbeen. Warmte werkt ontspannend en vermindert de krampachtige pijn die bij rugweeën hoort.
Ruggenprik bij aanhoudende rugweeën
Als de rugweeën ondraaglijk zijn en andere methoden onvoldoende helpen, is een ruggenprik een optie. Dit is een medische keuze die je maakt in overleg met je zorgverlener. Lees meer over wanneer een ruggenprik wordt ingezet op de pagina wanneer ruggenprik.
Rugweeën voorkomen: kan dat?
Volledig voorkomen kun je rugweeën niet, maar je kunt de kans verkleinen dat de baby in een ongunstige positie ligt voor de bevalling. Dat doe je door in de laatste weken van de zwangerschap actief te bewegen en op te letten hoe je zit.
Zit zoveel mogelijk rechtop of licht voorover, met je knieën lager dan je heupen. Vermijd onderuitgezakt op de bank zitten, want dan ligt de baby makkelijk met zijn rug naar jouw rug. Op handen en knieën gaan, buikoefeningen op de bal en veel wandelen helpen de baby in een goede positie te komen.
Acupunctuur en moxibustie worden soms aanbevolen om de baby te helpen draaien. Er is beperkt wetenschappelijk bewijs voor, maar veel vrouwen ervaren het als positief. Bespreek het met je verloskundige als je hier interesse in hebt.
Rugweeën: zwaar maar goed te dragen met de juiste aanpak
Rugweeën zijn intensief, maar ze zijn goed te dragen als je weet wat je doet. De juiste houding, counterpressure van je partner, warmte en een geboortetens op de onderrug vormen samen een krachtig pakket. Begin vroeg met de geboortetens, kies voor actieve houdingen en laat je partner een concrete rol spelen.
De geboortetens van MaMMaTENS is speciaal effectief bij rugweeën door de plaatsing van de elektroden op de onderrug. Wil je weten welk model het best bij jou past? Lees dan de pagina welke geboortetens voor een helder vergelijk.
Bekijk de opties bij MaMMaTENS: geboortetens huren of geboortetens kopen. En ga goed voorbereid de bevalling in, ook als die rugweeën met zich meebrengt.
