Een bevalling met ruggenprik kan een optie zijn wanneer je tijdens de bevalling sterke pijnstilling wilt of nodig hebt. De medische naam hiervoor is epidurale pijnstilling. Via een dun slangetje in je onderrug wordt pijnstillende medicatie toegediend. Hierdoor wordt de pijn van de weeën meestal sterk verminderd. Een ruggenprik wordt in het ziekenhuis gegeven en je wordt tijdens het gebruik gecontroleerd. Het kan prettig zijn om al tijdens je zwangerschap te weten hoe deze vorm van pijnbestrijding werkt. Je hoeft nu nog niet te beslissen wat je tijdens je bevalling wilt. Weten welke mogelijkheden er zijn, kan je wel meer rust geven.
Hoe werkt een bevalling met ruggenprik?
Bij een ruggenprik brengt een anesthesioloog een dun slangetje in je onderrug aan. Via dit slangetje krijg je medicijnen die de zenuwen verdoven die pijnsignalen vanuit onder andere de baarmoeder doorgeven.
Daardoor voel je de weeënpijn veel minder of soms vrijwel niet meer. Je kunt meestal nog wel druk of veranderingen in je lichaam voelen.
Epidurale pijnstilling is een van de krachtigste vormen van pijnbestrijding tijdens de bevalling. Dat maakt de methode vooral relevant wanneer de weeënpijn erg zwaar wordt of wanneer een bevalling lang duurt en je uitgeput raakt.
Voor een ruggenprik moet je in het ziekenhuis zijn. Dat betekent dat deze pijnstilling niet thuis kan worden toegediend. Voor het plaatsen krijg je meestal een infuus. Vervolgens wordt je gevraagd om in een bepaalde houding te zitten of liggen, zodat de anesthesioloog goed bij je onderrug kan.
Na het plaatsen duurt het enige tijd voordat de pijnstilling optimaal werkt. De hoeveelheid medicatie kan vervolgens worden aangepast wanneer dat nodig is. Tijdens een bevalling met ruggenprik worden jij en je baby gecontroleerd. Onder andere je bloeddruk en de hartslag van je baby kunnen worden gevolgd.
Voordelen en mogelijke nadelen van een ruggenprik bevalling
Het belangrijkste voordeel van een ruggenprik bevalling is de sterke pijnstilling. Voor vrouwen die veel pijn ervaren of uitgeput raken, kan dat veel verschil maken. Doordat de pijn afneemt, lukt het soms beter om uit te rusten. Dat kan waardevol zijn wanneer de bevalling nog langere tijd duurt.
Tegelijkertijd is epidurale pijnstilling een medische behandeling en zijn er mogelijke bijwerkingen en praktische gevolgen. Je bloeddruk kan bijvoorbeeld dalen. Daarom wordt deze gecontroleerd. Ook kun je last krijgen van jeuk, rillen, koorts of tijdelijk minder kracht en gevoel in je benen. Welke bijwerkingen optreden verschilt per persoon.
Je bent bovendien meer verbonden aan medische apparatuur en kunt meestal niet meer vrij rondlopen zoals daarvoor. Soms is een blaaskatheter nodig omdat je minder goed voelt dat je moet plassen.
Er zijn ook situaties waarin een ruggenprik niet mogelijk of minder geschikt is. Je arts of verloskundige kan dit met je bespreken wanneer daar aanleiding voor is. Het is daarom niet zinvol om een ruggenprik als simpelweg goed of slecht te zien. Het is een effectieve medische mogelijkheid met voordelen, nadelen en voorwaarden.
Wanneer kun je kiezen voor een bevalling met ruggenprik?
Je hoeft voor de bevalling niet definitief vast te leggen of je wel of geen ruggenprik wilt. Je kunt vooraf bijvoorbeeld denken dat je zonder medicamenteuze pijnstilling wilt bevallen en tijdens de bevalling alsnog om pijnstilling vragen. Andersom kun je van plan zijn een ruggenprik te gebruiken en uiteindelijk merken dat je daar geen behoefte aan hebt.
Een geboorteplan is daarom vooral een manier om je voorkeuren vast te leggen, geen contract waar je tijdens de bevalling aan vastzit. Bespreek je wensen tijdens de zwangerschap met je verloskundige of gynaecoloog. Vraag bijvoorbeeld welke vormen van pijnbestrijding beschikbaar zijn op de plek waar je wilt bevallen.
Wil je meer mogelijkheden vergelijken? Bekijk dan ook het overzicht met soorten pijnbestrijding bij de bevalling.
Daarbij is het goed om onderscheid te maken tussen medicamenteuze pijnbehandeling en manieren om zelf met weeënpijn om te gaan. Een warme douche, bad, ademhaling, beweging, massage en TENS hebben een andere functie dan een ruggenprik.
Ruggenprik of TENS tijdens de bevalling?
TENS en een ruggenprik zijn heel verschillende vormen van pijnverlichting. Bij TENS plak je elektroden op je rug. Een klein apparaat geeft via deze elektroden elektrische prikkels aan de huid. De intensiteit bepaal je zelf.
Je kunt TENS vanaf de eerdere fase van de bevalling gebruiken en het apparaat kan thuis worden toegepast. Dat is anders dan epidurale pijnstilling, waarvoor je naar het ziekenhuis moet.
TENS kan voor sommige vrouwen een praktisch hulpmiddel zijn bij het omgaan met weeënpijn. Het effect verschilt per vrouw en TENS zorgt niet voor dezelfde sterke pijnstilling als een epiduraal. Het hoeft bovendien niet altijd een keuze tussen beide te zijn. Je kunt tijdens de eerste fase van je bevalling bijvoorbeeld TENS gebruiken en later met je zorgverleners bespreken welke medische mogelijkheden er zijn.
Meer informatie vind je bij natuurlijke pijnverlichting tijdens de bevalling met TENS. Wil je het apparaat alleen rond de geboorte gebruiken, dan kun je een geboortetens huren. Wil je een eigen apparaat beschikbaar hebben, dan kun je ook een geboortetens kopen.
Bereid je voor, maar houd ruimte voor verandering
Misschien weet je nu al zeker dat je graag een ruggenprik wilt. Misschien hoop je juist zonder medicamenteuze pijnstilling te bevallen. Beide uitgangspunten kunnen tijdens de bevalling veranderen.
Een bevalling is moeilijk volledig te voorspellen. De duur, intensiteit van de weeën, positie van je baby en hoeveelheid energie die je hebt, spelen allemaal mee in hoe je de bevalling ervaart. Het kan daarom helpen om niet alleen een plan A te hebben.
Verdiep je vooraf in ademhaling, houdingen, warmte en ondersteuning. Bekijk daarnaast welke medische pijnbehandelingen beschikbaar zijn in het ziekenhuis waar je wilt bevallen.
Een bevalling met ruggenprik is één van die mogelijkheden. Epidurale pijnstilling kan de pijn van weeën sterk verminderen, maar vraagt ziekenhuiszorg en medische monitoring. Andere methoden geven je meer bewegingsvrijheid, maar hebben niet hetzelfde pijnstillende effect. Door vooraf de verschillen te kennen, kun je tijdens de bevalling samen met je verloskundige of arts beter bespreken wat op dat moment bij jou past.