Angst voor de bevalling is iets waar veel zwangere vrouwen mee worstelen, maar wat lang niet altijd hardop wordt uitgesproken. De een is bang voor de pijn, de ander voor het verlies van controle, of voor wat er mis kan gaan. Die angst is volkomen begrijpelijk. Een bevalling is een grote, onbekende gebeurtenis. In dit artikel lees je waar bevalangst vandaan komt, hoe je ermee omgaat en welke concrete stappen je kunt zetten om met meer vertrouwen en regie de bevalling tegemoet te gaan.
Angst voor de bevalling: normaal of niet?
Lichte spanning of nervositeit voor de bevalling is volkomen normaal. Bijna elke vrouw ervaart dit, ook bij een tweede of derde kind. Je weet immers dat er iets groots staat te gebeuren en hoe dat precies gaat verlopen is onzeker.
Er is echter ook een ernstiger vorm van angst voor de bevalling die bekendstaat als tokofobia. Hierbij is de angst zo intens dat die het dagelijks leven beïnvloedt, slaap verstoort of zelfs leidt tot het uitstellen of vermijden van een zwangerschap. Tokofobia verdient professionele begeleiding en is iets om met je verloskundige of huisarts te bespreken.
Voor de meeste vrouwen geldt: de angst is reëel, maar beheersbaar. En het goede nieuws is dat er veel is wat je kunt doen om die angst te verkleinen.
Waar komt angst voor de bevalling vandaan?
Angst voor de bevalling heeft vaak meerdere oorzaken. De meest genoemde zijn:
Angst voor de pijn
Dit is verreweg de meest voorkomende oorzaak. Weeënpijn is intens en onvermijdelijk, en het is lastig om je van tevoren een goed beeld te vormen van hoe die pijn aanvoelt. Veel vrouwen vrezen dat ze de pijn niet aankunnen. Wil je meer weten over hoe weeën aanvoelen? Lees dan hoe voelen weeën en hoe beginnen weeën. Meer weten geeft grip.
Angst voor verlies van controle
Een bevalling verloopt zelden precies zoals gepland. Dat gevoel van niet weten wat er gaat gebeuren en niet in controle zijn, is voor veel vrouwen een grote bron van angst. Juist hierom is voorbereiding zo belangrijk: niet om de bevalling te controleren, maar om jezelf te kennen en te weten wat je opties zijn.
Negatieve verhalen van anderen
Bevalverhalen die de ronde doen zijn vaak de spannende of moeilijke verhalen. Positieve, gewone bevallingen worden minder snel naverteld. Dat geeft een scheef beeld. Wees je bewust van welke verhalen je tot je neemt en zoek ook bewust naar positieve ervaringen.
Een eerdere moeilijke bevalling
Vrouwen die eerder een traumatische of zware bevalling hebben meegemaakt, dragen die ervaring mee. Die angst is begrijpelijk en verdient serieuze aandacht. Bespreek dit met je verloskundige, zodat er ruimte is voor jouw verhaal en voor een plan dat rekening houdt met jouw voorgeschiedenis.
Wat helpt tegen angst voor de bevalling?
Er zijn verschillende dingen die je kunt doen om angst voor de bevalling te verminderen. Wat het beste werkt, verschilt per persoon. Hieronder vind je de meest effectieve strategieën.
Informatie en voorbereiding
Onbekend maakt onbemind. Hoe meer je weet over het bevallingsproces, de stadia van de ontsluiting, de weeën en de pijnverlichtingsopties, hoe minder het onbekende je angstig maakt. Volg een goede zwangerschapscursus, lees betrouwbare informatie en stel je vragen aan je verloskundige.
Praten over je angst
Bevalangst wordt kleiner als je erover praat. Met je partner, je verloskundige of een doula. Houd de angst niet voor jezelf. Veel verloskundigen plannen tegenwoordig een apart gesprek in voor vrouwen met bevalangst. Maak daar gebruik van.
Ontspanningstechnieken leren
Diepe buikademhaling, visualisatie en hypnobirthing zijn bewezen effectief bij het verminderen van spanning. Ze helpen je om tijdens de weeën niet mee te gaan in de angstreactie van je lichaam, maar juist te ontspannen. Hoe meer je oefent voor de bevalling, hoe makkelijker het gaat op de dag zelf.
Regie over pijnverlichting
Weten dat je pijnverlichting beschikbaar hebt en dat jij zelf bepaalt wanneer en of je die gebruikt, geeft enorm veel rust. Onderzoek je opties en maak een plan. Lees alles over de beschikbare soorten pijnbestrijding bij de bevalling en denk na over wat bij jou past.
Regie en de geboortetens als hulpmiddel bij angst voor de bevalling
Een van de grootste angsten rondom de bevalling is het gevoel van geen controle te hebben. Een geboortetens helpt precies daarbij. Het apparaatje stuurt zachte elektrische prikkels naar je huid, waardoor pijnsignalen worden geblokkeerd voor ze de hersenen bereiken. Tegelijkertijd stimuleert het de aanmaak van endorfines, je eigen natuurlijke pijnstillers.
Maar misschien nog belangrijker: jij bepaalt zelf de intensiteit. Je kunt de geboortetens aanzetten wanneer je dat wilt, de sterkte verhogen of verlagen naargelang de weeën vorderingen, en hem uitzetten als je dat wilt. Dat gevoel van regie, van iets actief kunnen doen tijdens de weeën, helpt om minder machteloos te voelen.
De geboortetens is ook geschikt om al thuis te gebruiken, vanaf de allereerste weeën. Zo hoef je niet te wachten tot je in het ziekenhuis bent om iets aan de pijn te doen. Je hebt al hulp op het moment dat je die het meest nodig hebt: in de vroege ontsluitingsfase, als je nog alleen thuis bent.
Lees meer over hoe de geboortetens werkt op de pagina geboortetens werking of bekijk de ervaringen van andere vrouwen op de pagina geboortetens ervaringen.
Angst voor de bevalling bij een thuisbevalling of ziekenhuisbevalling
Waar je bevalt kan ook een rol spelen in je angst. Sommige vrouwen voelen zich veiliger in een ziekenhuis, dicht bij medische apparatuur en specialisten. Anderen voelen zich juist meer ontspannen in hun eigen vertrouwde omgeving. Er is geen universeel juist antwoord. Wel is het goed om te weten dat beide opties veilig zijn bij een normale zwangerschap.
Lees meer over de voor- en nadelen op de pagina bevallen thuis of in het ziekenhuis om een keuze te maken die bij jou past.
Bevallen zonder pijnbestrijding wil je misschien, maar je vraagt je af of dat haalbaar is? Lees dan ook bevallen zonder pijnbestrijding voor eerlijke informatie over wat dat vraagt en wat het oplevert.
Van angst naar vertrouwen: jij kunt dit
Angst voor de bevalling is normaal en menselijk. Het betekent niet dat je zwak bent of dat de bevalling moeilijk zal gaan. Het betekent dat je nadenkt over wat er komen gaat en dat je je wilt voorbereiden. Dat is juist een kracht.
Praat over je angst, informeer jezelf, oefen ontspanningstechnieken en maak een plan voor pijnverlichting. Hoe meer regie je voelt, hoe kleiner de angst wordt. En hoe meer ruimte er is voor vertrouwen.
Wil je al in de vroege fase van de bevalling iets hebben om op terug te vallen? Bekijk dan de mogelijkheden van een geboortetens bij MaMMaTENS. Je kunt eenvoudig een geboortetens huren of een geboortetens kopen. Zo ga je de bevalling in met iets wat jou helpt, en dat geeft rust.
